Tadeusz Gajcy
* * *
▲Jestem tutaj, ot, niedbały
pewnie, że większy od ważki, ale znikomy wobec
cienkiego dymu, co ma kształt zapałki
nad malinowym moim domem.
Za mną, nikłym, słońca pięta
tropi wiernie, i niebiosa
jak powieka odemknięta
kuszą smutnie, bym pozostał!
Próg mnie więzi, zwiera szczęki:
tylko tutaj — oznajmia — bądź
jak ja martwy i ciągle niewielki
choć i we mnie jest jasność i noc;
nie poradzisz rzeczy zuchwałej
kiedy serce trwożliwe kląska,
zostań, pozwól, niech kocha ciało,
choć grom jeszcze krwawe ma dziąsła
i uparcie innym nuci — lulaj;
lecz ty, popatrz — pogodne światła
nad planetą w istocie malutką
zataczają się sennie jak wiatrak.
Księżyc biały uderza skrzydłem
i dom jasny, w który patrzysz teraz
przywołuje: sen jest twą ojczyzną —
a najtrudniej sennemu umierać.
Tadeusz Gajcy (1922–1944)
Gajcy Tadeusz, pseudonimy Karol Topornicki i Roman Oścień — polski poeta, dramatopisarz, prozaik i krytyk literacki. Studiował filologię polską na kursach podziemnego Uniwersytetu Warszawskiego. Członek prawicowej Konfederacji Narodu, redaktor jej konspiracyjnego czasopisma Sztuka i Naród. Od 1943. żołnierz Armii Krajowej, zginął w powstaniu warszawskim. Kontynuował międzywojenny katastrofizm poetycki, ale jednocześnie był człowiekiem czynu, wynikającego z tragicznego heroizmu w duchu katolicyzmu. Stosował często wizyjno-symboliczne obrazowanie, na pograniczu snu i baśni.
Debiutancki tom Widma (1943) prezentował wizję totalnej zagłady. Usiłował to przezwyciężyć w humorystyczno-groteskowym stylu, parodiując dawne wzorce literackie. W dramacie poetyckim Homer i Orchidea (wystawiony 1946) zawarł los swojego pokolenia, skazanego na ofiarę. Podobnie w testamencie poetyckim Do potomnego z tomu Grom powszedni (1944). Ponadto opowiadania, niedokończona powieść autobiograficzna, recenzje z tomików poetyckich w prasie podziemnej. Był jednym z najwybitniejszych twórców okupacyjno-wojennego tzw. pokolenia Kolumbów: Utwory zebrane (1952), Utwory wybrane (1968), Pisma (1980). ▲
blog comments powered by Disqus